به‌گزارش فایننشال تایمز، یان لکون (Yann LeCun)، یکی از برجسته‌ترین دانشمندان هوش مصنوعی در شرکت Meta، در حال برنامه‌ریزی برای ترک این غول فناوری است تا استارتاپ هوش مصنوعی خود را راه‌اندازی کند.
لکون که علاوه بر سمتش در متا، استاد دانشگاه نیویورک نیز هست، یکی از برندگان معتبرترین جایزه دنیای فناوری یعنی جایزه تورینگ (A.M. Turing Award) محسوب می‌شود. منابع نزدیک اعلام کرده‌اند او در حال مذاکره با سرمایه‌گذاران برای جذب بودجه است و تمرکز اصلی شرکت آینده‌اش بر توسعه‌ی مدل‌های جهان (World Models) خواهد بود.
مدل‌های جهان چیستند و چرا مهم‌اند؟
مدل‌های جهان نوعی سیستم هوش مصنوعی هستند که با درک درونی از محیط اطراف خود، می‌توانند رویدادها و پیامدها را شبیه‌سازی و پیش‌بینی کنند. این مفهوم به هوش مصنوعی اجازه می‌دهد مانند ذهن انسان، از طریق تجربه و تحلیل، جهان را بفهمد.
با چنین رویکردی، استارتاپ جدید لکون به رقبایی مانند Google DeepMind و World Labs نزدیک می‌شود که آن‌ها نیز روی این فناوری کار می‌کنند.
برای آشنایی با یکی دیگر از رویکردهای خلاقانه در حوزه‌ی هوش مصنوعی، پیشنهاد می‌کنیم مقاله‌ی زیر را بخوانید:
خرید eSelf توسط Kaltura برای گسترش هوش مصنوعی صوت و آواتار
تغییرات بزرگ در ساختار هوش مصنوعی متا
خروج احتمالی لکون در زمانی رخ می‌دهد که متا به‌طور گسترده در حال بازسازی واحدهای هوش مصنوعی خود است. این شرکت اخیراً واحدی جدید به نام Meta Superintelligence Labs (MSL) راه‌اندازی کرده و بیش از ۵۰ مهندس و پژوهشگر از شرکت‌هایی مانند OpenAI و Anthropic جذب کرده است.
متا همچنین در ژوئن ۲۰۲۴ مبلغ ۱۴.۳ میلیارد دلار در شرکت Scale AI سرمایه‌گذاری کرد و مدیرعامل آن، الکساندر وانگ، را برای هدایت بخش داده‌های خود به خدمت گرفت. با این حال، منابع داخلی از بی‌نظمی و نارضایتی کارکنان جدید به‌دلیل ساختار بوروکراتیک متا خبر داده‌اند.
در همین زمان، بخش قدیمی‌تر FAIR (آزمایشگاه تحقیقات بنیادی هوش مصنوعی) که لکون آن را پایه‌گذاری کرده بود، نقش کمرنگ‌تری پیدا کرده است.
دیدگاه انتقادی لکون درباره وضعیت فعلی هوش مصنوعی
لکون بارها نگرانی خود از بزرگ‌نمایی توانایی مدل‌های زبانی (LLM) را ابراز کرده است. او در یکی از پست‌هایش نوشت:
«به‌نظر من، قبل از آنکه بخواهیم فوراً درباره کنترل سیستم‌های هوش مصنوعی هوشمندتر از انسان صحبت کنیم، باید اصلاً طرحی از سیستمی هوشمندتر از یک گربه‌ی خانگی داشته باشیم!»
این جمله به‌خوبی نشان می‌دهد که او نسبت به اغراق در مورد پیشرفت هوش مصنوعی امروزی تردید دارد.
آینده‌ی هوش مصنوعی در متا
اگر لکون از متا جدا شود، این اتفاق می‌تواند نقطه عطفی در مسیر تحقیقاتی متا باشد. شرکت تلاش دارد تا با پروژه‌هایی مانند MSL و همکاری با OpenAI و Scale AI، دوباره جایگاه خود را در رقابت جهانی بازیابد.
برای درک بهتر چالش‌های زیربنایی و اقتصادی در مسیر توسعه هوش مصنوعی، پیشنهاد می‌کنیم مقاله زیر را نیز بخوانید:
حباب فناوری و چالش‌های زیرساختی در دنیای هوش مصنوعی
