پت گلسینگر، مدیرعامل پیشین اینتل، پس از خروج از این شرکت بار دیگر به صنعت نیمههادی بازگشته است. او اکنون شریک عمومی در Playground Global و رئیس اجرایی استارتاپ xLight است. این استارتاپ بهتازگی به توافق اولیه برای دریافت ۱۵۰ میلیون دلار سرمایه از وزارت بازرگانی آمریکا دست یافته است. این سرمایهگذاری میتواند مسیر فناوری لیتوگرافی را دگرگون کند.
این توافق در شرایطی شکل گرفت که نقش دولت در شرکتهای فناوری استراتژیک به یکی از موضوعات بحثبرانگیز سیلیکون ولی تبدیل شده است.
xLight چگونه میخواهد لیتوگرافی را متحول کند؟
xLight روی حل یکی از بزرگترین مشکلات صنعت نیمههادی تمرکز دارد: فرآیند لیتوگرافی. این فرآیند الگوهای میکروسکوپی را روی ویفرهای سیلیکونی حک میکند. این شرکت قصد دارد با استفاده از لیزرهای الکترون آزاد نور فرابنفش با طول موج ۲ نانومتر تولید کند.
در حال حاضر ASML با فناوری EUV و طول موج ۱۳.۵ نانومتر بازار را در اختیار دارد. xLight میخواهد این محدودیت را کنار بزند. دستگاههای این شرکت ابعادی در حد یک زمین فوتبال دارند و بیرون از کارخانههای تولید تراشه نصب میشوند.
تلاش گلسینگر برای احیای قانون مور
گلسینگر هدف اصلی خود را احیای قانون مور میداند. این قانون پیشبینی میکند که توان پردازشی تراشهها هر دو سال دو برابر شود. او معتقد است فناوری xLight میتواند این روند را دوباره فعال کند.
به گفته او، صنعت نیمههادی بخش بزرگی از سرمایه خود را صرف لیتوگرافی میکند. هسته این فرآیند نیز به کیفیت نور وابسته است. هرچه طول موج کوتاهتر باشد، تراشههای پیشرفتهتری تولید میشود.
همکاری با ASML بهجای رقابت مستقیم
xLight قصد رقابت مستقیم با ASML را ندارد. مدیران این شرکت اعلام کردهاند که آنها با ASML و شرکت Zeiss همکاری نزدیکی دارند. هدف این همکاری، اتصال سیستم نوری xLight به اسکنرهای موجود است.
در حال حاضر، هیچ تولیدکننده بزرگی مانند اینتل یا TSMC خرید این فناوری را بهصورت رسمی تأیید نکرده است. با این حال، مذاکرات فنی با تمام بازیگران اصلی صنعت ادامه دارد.
نقش دولت آمریکا و واکنشها
این سرمایهگذاری، نخستین حمایت مالی از محل قانون Chips and Science در دوره دوم ریاستجمهوری ترامپ به شمار میرود. دولت آمریکا در این پروژه تنها یک سهامدار اقلیت است. این نهاد نه حق وتو دارد و نه عضو هیئتمدیره معرفی میکند.
منتقدان این اقدام را دخالت دولت در بازار آزاد میدانند. گلسینگر اما آن را لازمه حفظ برتری فناوری آمریکا در برابر چین توصیف میکند.

زمانبندی تولید و برنامه آینده xLight
برنامه زمانبندی xLight به شکل زیر تعریف شده است:
-
تولید اولین ویفرهای سیلیکونی: ۲۰۲۸
-
راهاندازی اولین سیستم تجاری: ۲۰۲۹
این شرکت همچنین قرارداد اولیهای برای ساخت نخستین دستگاه خود در سایت صنعتی نیویورک CREATE امضا کرده است. xLight تاکنون ۴۰ میلیون دلار سرمایه جذب کرده و برای دور جدید تأمین مالی آماده میشود.
ارتباط مستقیم توسعه تراشه با آینده هوش مصنوعی
پیشرفت هوش مصنوعی بدون توسعه سختافزارهای قدرتمند ممکن نیست. همانطور که در گزارش kingmember.com درباره پروژههای مالی OpenAI آمده است، رشد مدلهای هوش مصنوعی به توان پردازشی بالاتر وابسته است:
https://kingmember.com/openai-financial-statements-ai-projects/
همچنین بهینهسازی مدلهای هوش مصنوعی به ابزارهای تخصصی نیاز دارد که در بررسی Luminal AI به آن پرداخته شده است:
https://kingmember.com/luminal-ai-optimizer/
از سوی دیگر، معرفی زیرساختهای جدید AWS Nova نیز رقابت در حوزه مدلهای زبانی را شدیدتر کرده است:
https://kingmember.com/chatgpt-said-aws-nova-2-and-nova-forge-launch/
جمعبندی
پروژه xLight تنها یک سرمایهگذاری جدید نیست، بلکه تلاشی جدی برای تغییر آینده صنعت نیمههادی است. پت گلسینگر با این پروژه میخواهد دوباره قانون مور را زنده کند. اگر این فناوری به مرحله تجاری برسد، ساخت تراشههای فوقپیشرفته وارد مرحلهای تازه خواهد شد.
